Saç Tipine Göre Şampuan Nasıl Seçilir?
Saç dökülmesi, kepek veya geçmeyen kaşıntı mı yaşıyorsunuz? Sorun saç tellerinizde değil, o tellerin yetiştiği "toprakta", yani saç derinizde olabilir.
Saç derisi tıpkı yüzümüz gibi nefes alan, terleyen, yağ (sebum) üreten ve kendi mikrobiyal florası olan canlı bir ekosistemdir. Bir benzetme gerekirse; bir bitkinin yetiştiği toprak ne kadar nemli, mineral açısından zengin ve pH dengeli ise, oradan filizlenen saç telleri de o kadar güçlü olur. Piyasada satılan çoğu şampuan, saçı "temizlemek" uğruna bu doğal ekosistemi aşındırıcı kimyasallarla (sülfatlar gibi) yok eder. Cildin bariyeri çöktüğünde ise kaşıntı, egzama ve dökülme kaçınılmazdır.
Dermatolojik profilinize en uygun içerik stratejisi:
Şampuanın pH Değeri Kaç Olmalı?
Yanlış pH seviyesine sahip şampuanlar saç telinin elektriklenmesine ve mantar üremesine zemin hazırlar.
İnsan saç derisinin optimal pH seviyesi 4.5 ile 5.5 arasında değişen hafif asidik bir yapıdadır. Bu "asit manto", cildimizi dışarıdan gelen zararlı bakterilere ve Malassezia (kepek mantarı) türü zararlılara karşı koruyan görünmez bir kalkan görevi görür. Saç tellerinin ideal pH seviyesi ise daha da asidik olup 3.67 civarındadır.
Ancak klinik bir araştırmaya göre, piyasada satılan şampuanların büyük bir kısmı maliyeti düşürmek ve köpürmeyi artırmak için "alkali" (pH'ı 5.5'ten yüksek) üretilmektedir. Alkali şampuanlar saçı kurutur, saçın dış zırhı olan kütikülü parçalar ve saçların birbirini iterek kabarmasına neden olur. (İlginç bir bilgi: Bebek şampuanları, gözleri yakmaması için pH 7.0 (nötr) seviyesinde üretilir. Göz için harikadır ama saç derisi asit mantosunu korumak için uygun değildir!)
Piyasadaki şampuanların pH değerinin 5.5'in üzerinde (yani saç için zararlı derecede alkali) olma oranı.
Elektriklenmeyi önlemek, kepeği durdurmak ve cilt florasını korumak için şampuanınızda aramanız gereken asidite.
Yağlı Saç Dipleri ve Kuru Saç Uçları İçin Bakım Önerileri
Eğer saç dipleriniz yağlanıyor ama saç uçlarınız çalı gibi kuruyorsa (Karma saç tipi), klasik şampuanlama hatasına düşüyor olabilirsiniz. Şampuan, sadece ve sadece saç derisini yıkamak içindir. Şampuanı saç uçlarınıza köpürterek sürtmek, uçlardaki son nemi de yok eder.
Bunun yerine, şampuanı sadece diplere masaj yaparak uygulayın. Durularken akan köpük, saç uçlarınızı temizlemek için fazlasıyla yeterlidir. Ayrıca kuruyan saç uçlarının lipit (yağ) bariyerini onarmak ve nemi içeri hapsetmek için kimyasal kremler yerine doğal taşıyıcı yağlar (Argan, Jojoba veya Tatlı Badem yağı gibi) kullanarak uçları dipten uca besleyebilirsiniz.
Şampuan İçeriğinde Olmaması Gereken Zararlı Kimyasallar Nelerdir?
Kozmetik etiketlerinin arkasındaki INCI listesi ne yazık ki çoğu zaman kimyasal bir mayın tarlasıdır. Ürünün üzerinde "Doğal" veya "Organik" yazması, onun güvenli olduğu anlamına gelmez.
Sülfat (SLS / SLES) İçeren Şampuanların Zararları
Neden Uzak Durmalı: Şampuanın çok köpürmesini sağlayan deterjanlardır. Ancak saç derisindeki doğal yağı o kadar agresif bir şekilde söker ki, ciltte savunma zafiyeti başlar, kuruluğa bağlı kaşıntı ve egzama atakları tetiklenir. "Sülfatsız" ibareli (amino asit bazlı temizleyiciler içeren) ürünleri tercih edin.
Parabensiz Şampuan Neden Tercih Edilmeli?
Neden Uzak Durmalı: Ürünün raf ömrünü uzatan koruyuculardır. Ancak vücutta östrojeni taklit ederek hormonal sistemi bozan (endokrin bozucu) maddelerdir. Uzun süreli maruziyet üreme sağlığını tehdit edebilir. Güvenilir otoriteler paraben güvenliğini sürekli mercek altında tutmaktadır.
Şampuanda Parfüm ve Fitalat Tehlikesi
Neden Uzak Durmalı: Etikette tek bir "Parfüm" kelimesi, fitalat gibi hormon bozucu binlerce gizli kimyasalı saklayabilir. Ayrıca sentetik parfümler, kontakt dermatitin (alerjik egzama) en büyük küresel tetikleyicisidir. Hassas ciltlerin mutlaka kokusuz ürünler kullanması gerekir.
Metilizotiazolinon (MIT) Nedir ve Neden Alerji Yapar?
Neden Uzak Durmalı: Parabenlere alternatif olarak getirilen ancak son 10 yılda dünya çapında bir alerji salgınına neden olan koruyucudur. Ciltte su dolu kabarcıklar ve yayılan egzama yapabilir. Daha fazlası için DermNet MIT Alerjisi raporunu inceleyebilirsiniz.
Saç Derisi ve Şampuan Seçimi Hakkında Merak Edilenler
Seboreik Dermatit (Yağlı Egzama): Kızarık, iltihaplı bir zemin üzerinde sarımsı, yağlı ve kalın kabuklar vardır. Kaşlara ve burun kenarlarına da sıçrayabilir. Bu durumda %2 Ketokonazol, Selenyum Sülfit veya Pirokton Olamin gibi daha güçlü mantar öldürücü medikal şampuanlar kullanılmalıdır.